Patant, mak, sèvis mak ak copyright
Pwodwi pran tan yo devlope epi pote nan mache. Yon fwa ke yon pwodwi yo te devlope, li ka imite nan yon fraksyon nan tan an. Li ta fasil pou lòt konpayi yo kreye pwodwi konpetitif oswa sèvis nan yon peryòd tan trè kout. Pou egzanp, konsidere dènye "rabè anplwaye" piblisite kanpay yo soti nan manifaktirè yo oto pi gwo. Jeneral Motors te vini ak lide a, men Ford ak Chrysler te imite l 'nan yon koup la semèn apre kanpay la GM te kòmanse. Ide kanpay Piblisite jeneralman yo pa pwoteje pwopriyete entelektyèl.
Nan lòt men an, konsidere inovatè Segway transpò aparèy la. Yon fwa yon sèl la trè premye vin piblikman ki disponib, li ta trè fasil pou yon lòt moun yo demontre yon sèl, wè ki jan li te fè, epi yo kòmanse bati imitasyon mwens chè. Sa pa te rive epi yo pa pral rive nenpòt ki lè byento, paske Segwe a pwoteje pa yon patant, ak mizisyen yo nan Segwe ta gen yon solid legal baz pou ale apre sa yon konkiran pou yon anpil lajan.
"Pwopriyete entelektyèl" refere a sa yo lide ki ka konsidere kòm "posede" pa yon moun oswa konpayi e yo se poutèt sa pwoteje anba lalwa. Entansyon de lwa pwopriyete entelektyèl se ankouraje inovasyon pa bay créateur yo nan nouvo lide ase tan pwofi nan lide yo epi refè depans devlopman yo.
Nan teyori, se pwopriyete entelektyèl ou pwoteje anba lalwa a soti nan moman sa a ou kreye li, an konsideran yon lòt moun pa te kreye li premye (e menm Lè sa a, nan kèk sikonstans). Sepandan, fè ka a nan tribinal ka trè difisil si tout sa ou dwe ale sou se dosye pwòp ou yo. Enskripsyon pwopriyete entelektyèl egziste pou ke ou ka fè yon dosye ofisyèl nan lide ou ak pi fasil pwoteje yo ta dwe yon konfli janm leve.
Twa fòm debaz yo nan pwoteksyon pwopriyete entelektyèl yo se:
- Patant - Patant pwoteje yon envansyon ki se "woman" (nouvo ak orijinal) ak "nonobvious" (yon moun ki gen ekspètiz teknik nan jaden an nan envansyon an). Sa a te tradisyonèl te prensipalman itilize pou aparèy fizik (machin, elektwonik, sèten machandiz manifaktire), men dènyèman te aplike nan konsèp plis abstrè, tankou algoritm lojisyèl òdinatè oswa pwosesis biznis.
- Trademark - Trademarks pwoteje mak ou, sètadi, non konpayi ou oswa yon pwodwi espesifik. Sijè ki abòde lan pwoteksyon trademark se jis nan yon sèl jaden nan biznis, sa vle di, yon konpayi konpitè te kapab non nouvo òdinatè yo "Nike", e li (pwobableman) pa ta yon kontravansyon trademark sou konpayi an soulye atletik.
- Copyright - Yon copyright pwoteje fòm nan espesifik nan ki lide yo anrejistre, e se fòm nan pwoteksyon itilize pwoteje literè (liv, atik, powèm) ak atistik (desen anime, mizik) travay. Nenpòt bagay ou ekri oswa dosye, menm posts fowòm diskisyon, se imedyatman pwoteje anba lalwa copyright sof si ou espesyalman mete l ' nan domèn piblik la oswa kèk lòt akò lisans (egzanp, Creative Commons oswa akò a itilizatè nan sit entènèt la sou ki li nan premye afiche).
Lwa yo espesifik konsènan pwopriyete entelektyèl varye soti nan peyi nan peyi, men prensip debaz yo yo rekonèt entènasyonalman, ak yon patant, trademark oswa copyright depoze nan yon peyi ofri ou pwoteksyon legal nan lòt peyi anba yon koleksyon trete administre pa pwopriyete a entelektyèl Mondyal Òganizasyon.
Ou pa bezwen gen propriétaires pwopriyete entelektyèl pou gen yon biznis siksè, men si ou te pase tan ak lajan devlope inik pwopriyete entelektyèl, ou definitivman vle pran avantaj de lwa yo ki pèmèt ou pwoteje ide sa yo soti nan konpetisyon malonèt. Pran envantè nan byen entelektyèl ou epi konsidere ki fòm pwoteksyon pwopriyete entelektyèl ta ka bon pou ou.